Wat is social return? Zo draagt het bij aan inclusieve werkgelegenheid
Social return is een manier om maatschappelijke impact te verbinden aan economische activiteiten. In de afgelopen jaren is het veranderd van een abstracte voorwaarde voor subsidies naar een strategische basis voor hedendaags ondernemerschap. In feite is het eenvoudig: bij het uitvoeren van projecten of opdrachten creëer je extra waarde door mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt de kans te bieden op zinvol en nuttig werk.
Van verplichting naar kans
Social return wordt nog wel eens beschouwd als een verplichting vanuit aanbestedingen, maar in de praktijk blijkt het een kans om lokaal talent te laten bloeien en echte maatschappelijke impact te maken.
Door werkmogelijkheden te genereren voor jongeren, langdurig werkzoekenden of mensen met een arbeidsbeperking, ontstaat er een inclusieve werkgelegenheid die verder gaat dan tijdelijke oplossingen en bijdraagt aan het duurzaam oplossen van personeelstekorten binnen organisaties. Concreet kan hierbij worden gedacht aan werkzaamheden binnen de groenvoorziening, facilitaire ondersteuning, repetitieve productieprocessen, data-entry of technisch montagewerk.
Organisaties die social return op de juiste wijze weten in te zetten, bouwen aan stabiele teams, vergroten hun maatschappelijke betrokkenheid en versterken zo ook hun regionale positie.
Hoe werkt social return?
Social return heeft doorgaans drie verschillende vormen. De meest directe manier is werk via een dienstverband, detachering of leerwerktraject. Zo ontstaat er voor werkzoekenden ruimte om onder professionele begeleiding ervaring op te doen en hun vaardigheden verder te ontwikkelen. Deze vorm levert direct werkgelegenheid en helpt mensen terug naar de arbeidsmarkt.
Sociale inkoop vormt de tweede variant. Dit houdt in dat diensten of productieprocessen worden ondergebracht bij sociale werkbedrijven. Assemblage uitbesteden is hier een goed voorbeeld van, waarbij verschillende processen worden ondergebracht in een omgeving die gespecialiseerd is in zowel productie als intensieve begeleiding. Zo draag je indirect bij zonder zelf werkplekken te hoeven creëren. Het voordeel is dat het laagdrempelig is en past bij veel bedrijven die geen HR-capaciteit hebben voor extra begeleiding.
De derde optie zijn maatwerk oplossingen zoals het aanbieden van stages, opleidingen of ontwikkeltrajecten. Dit werkt goed wanneer directe werkgelegenheid niet haalbaar is, maar je toch wilt bijdragen aan iemands groei richting werk.
Focus op jongeren en talentontwikkeling
Een belangrijk element van social return is het verzorgen van mogelijkheden voor jongeren. Door ze vroeg kennis te laten maken met de arbeidsmarkt, concrete werkervaring op te laten doen en goede begeleiding te bieden, vergroot je hun kansen op structureel werk. Programma’s zoals Banen voor jongeren bij IBN bewijzen dat talentontwikkeling en productieve inzet uitstekend samenkomen. Jongeren verwerven structuur, ontwikkelen werknemersvaardigheden en bouwen hun zelfvertrouwen op. Tegelijkertijd winnen bedrijven gemotiveerde medewerkers die zich verder willen ontwikkelen.
Direct aan de slag
Social return draagt bij aan een inclusieve arbeidsmarkt waarin iedereen meetelt. Het geeft mensen kansen, versterkt je bedrijf en verhoogt je marktpositie. Bedrijven die hierin investeren, realiseren zich dat het geen verplichting maar een verrijking is.
Social return is geen losstaand initiatief, maar een structurele bijdrage aan een inclusieve arbeidsmarkt. Het helpt mensen vooruit, versterkt regionale economieën en laat zien dat maatschappelijk verantwoord ondernemen praktisch en uitvoerbaar is. Door social return effectief toe te passen, ontstaat er een situatie waarin iedereen profiteert: werknemers, opdrachtgevers en de samenleving als geheel.